Książka

Chłopiec, który przegrał wojnę Julia Navarro

„…żadne państwo nie wtrąca obywateli do więzień za sympatię do takiej, a nie innej literatury.” Ale czy na pewno? Czy dyktatury nie obawiają się właśnie tych, którzy mają pasję i swoje zdanie? „Chłopiec, który przegrał wojnę” Julii Navarro to opowieść o pięcioletnim Pablu, którego ojciec, wbrew woli matki, w czasie hiszpańskiej wojny domowej wysyła do Związku Radzieckiego, wierząc, że w ten sposób ocali syna. Ale ta wielowątkowa historia nie opowiada jedynie o losach chłopca w obcym kraju. To przede wszystkim opowieść o dwóch kobietach - jego matce Clotilde, która pozostała w Madrycie, i Ani, która stała się jego drugą matką w Moskwie. To ich historie są pretekstem do ukazania dwóch krajów - Hiszpanii pod uciskiem Franco i Związku Radzieckiego w czasach Stalina. Krajów, wydawałoby się, tak różnych, ale tak podobnych jednocześnie. Ukazania, jak wielka historia wdziera się w zwyczajne życie. Bo polityczne decyzje, które dla jednych są ideologią albo koniecznością, dla innych oznaczają utratę rodziny, domu, poczucia bezpieczeństwa, a często i życia. Tu nie wojna prowadzona na froncie jest najstraszniejsza, a codzienna walka o odrobinę wolności. O to, by mówić, co się myśli, słuchać ulubionej muzyki, recytować ukochane wiersze… Trudno pozostać obojętnym na los ludzi, którzy próbują zachować w sobie choć odrobinę człowieczeństwa. A strach, milczenie, podejrzenia i konieczność ważenia słów, gdy nawet myślenie może zostać uznane za przestępstwo, odbierają im je kawałek po kawałku. Przenosimy się między Hiszpanią i Związkiem Radzieckim. Od wojny domowej i oblężonego Leningradu, przez frankistowskie represje i stalinowskie łagry, aż po lata, w których bohaterowie próbują zrozumieć, co zostało z ich życia. To szeroka, wielowątkowa opowieść rozpisana na lata, w której ważne miejsce zajmują muzyka i poezja, kruche przestrzenie wolności, które bohaterowie próbują ocalić, mimo że rzeczywistość nieustannie im je odbiera. Wstrząsnęła mną ta historia. Nie uniknęłam łez wzruszenia i żalu nad straconym życiem naszych bohaterów i całego ich pokolenia. Mimo że autorka odsłania przed nami historyczną panoramę tamtych czasów, to jednak sprowadza ją do losów ludzi, którzy starają się w nich przetrwać. I to porusza najbardziej. Bo to nie tylko opowieść o rozłące i przynależności, ale przede wszystkim o cenie, jaką płacą zwykli ludzie za decyzje podejmowane ponad ich głowami. Czytajcie!