Agatha Christie Susanne Lieder

Książka

Zastanawialiście się ostatnio, co się stało z Waszymi marzeniami z dzieciństwa? Mnie o moich przypomniała właśnie ta książka. Od zawsze chodzi mi po głowie napisanie własnej historii- takiej prawdziwej, pełnej emocji, bez zbędnego lukru. Susanne Lieder w swojej fabularyzowanej biografii Agathy Christie zrobiła to po prostu po mistrzowsku. To był strzał w dziesiątkę! Zanim Agatha została „Królową Kryminału”, była po prostu młodą dziewczyną z głową pełną pomysłów, która... zupełnie nie radziła sobie z nauką gry na pianinie. Nauka szła jej jak po grudzie, a ambicje rozmijały się z talentem muzycznym. I całe szczęście! Gdyby nie to „niepowodzenie”, pewnie nigdy nie zaczęłaby szukać dla siebie innego zajęcia. To ważna przypominajka dla nas wszystkich: gdy jedne drzwi się zamykają, warto sprawdzić, czy obok nie uchyliły się inne. Większość z nas kojarzy Agathę Christie jako starszą panią w perłach, ale tutaj poznajemy ją jako młodą panienkę oraz- równocześnie, dzięki przeskokom czasowym- momencie, gdy jej życie prywatne legło w gruzach. Jako dwudziestolatka wyszła za mąż za charyzmatycznego Archiego i myślała, że wygrała los na loterii, gdyż przez jakiś czas żyli niczym w romantycznej powieści. Niestety, rok 1926 przyniósł brutalne zderzenie z rzeczywistością. Śmierć ukochanej mamy, rozpad małżeństwa i nagły ciężar samodzielnego macierzyństwa– to wszystko zwaliło się na nią naraz. Lieder fantastycznie opisuje, jak Agatha, zamiast się poddać, zaczęła powoli sklejać swoje życie. Podróże i ucieczka w pisanie stały się dla niej terapią. To poruszający obraz kobiety, która z ogromnego kryzysu wydobyła siłę, by stać się legendą. Bo prawda jest taka, że zanim Agatha zaczęła wodzić czytelników za nos, sama musiała znaleźć wyjście z labiryntu, w którym utknęła, gdy jej świat po prostu przestał istnieć. Pisarstwo było dla niej ważnym elementem życia- czasem bezpiecznym schronieniem przed problemami, a czasem ciężką pracą, która przynosiła satysfakcję dopiero po napisaniu ostatniego zdania. Czytając o jej staraniach, poczułam ukłucie w sercu. Moje własne marzenie o napisaniu książki leży gdzieś zakurzone w głębokim zakamarku pamięci. Ciągle tłumaczę się brakiem czasu, ale historia, która krąży mi po głowie, wcale nie chce zniknąć. Warsztat Susanne Lieder jest rewelacyjny. Pisze tak lekko i wciągająco, że Agathę traktuje się jak bliską przyjaciółkę, której chce się kibicować. Po skończeniu lektury czuję lekki niedosyt– chętnie przeczytałabym drugą część! Autorka pominęła też słynny wątek zaginienia Agathy na 11 dni w 1926 roku. Do dziś nie wiadomo, co się z nią wtedy działo, a ponoć szukała jej cała policja. Szkoda, że ten smaczek nie znalazł się w książce. To nie tylko porywająca i szczegółowa biografia, to także inspirująca opowieść o tym, że warto walczyć o siebie. Nawet jeśli życie zmusza nas do powrotu na start. Jeśli szukacie czegoś, co pchnie Was do realizacji własnych planów, „Narodziny królowej kryminału” będą bardzo dobrym wyborem!

W ostatnich latach sporą popularnością cieszą się powieści biograficzne, inaczej zwane fabularyzowanymi biografiami - to odpowiedź na potrzebę czytelników, by poznawać nie tylko suche fakty, ale też doświadczać emocji, które mogły przeżywać opisywane postacie. W tym gatunku chętnie tworzy Susanne Lieder, której druga z jej powieści w 2026 ukazała się na naszym rynku - to “Agatha Christie. Narodziny królowej kryminału”. Jest to opowieść o dwóch dekadach z życia Christie, w czasie których ze zwyczajnej, młodej, wychowanej według standardów początku XX wieku panny przerodziła się w rozpoznawalną na cały świat pisarkę. To właśnie wtedy młodzieńcze marzenia zderzyły się mocno z twardą ziemią, która przyniosła jej nie tylko rozczarowania prywatne, ale też i tak koszmarne przeżycie jakim była I wojna światowa. Autorka oddaje tę powieść oczami Agathy w narracji trzecioosobowej, na podstawie faktów i zdarzeń, buduje całe życie emocjonalne postaci, jakie w jej odczuciu mogła mieć. Dzięki temu powieść staje się subtelnie uniwersalna - to przecież opowieść o tym, jak podnieść się po tym, gdy życie dokopie wyjątkowo mocno. Oczywiście nie brak tu i fragmentów o twórczości Agathy - to wtedy przecież podchodziła do pierwszy prób pisarskich, przeżywała pierwsze wydawnicze odrzucenia, a w końcu i radości z pierwszych zarobków, uznania i rozkwitającej sławy. Dlaczego kryminał, jak rodziły się kolejne pomysły, postacie? Susanne Lieder choć tworzy fikcję literacką sięgnęła do dobrych źródeł, których oczywiście podstawą była sama “Autobiografia” Agathy Christie. I tak jak ona, postanowiła nie skupiać się na jej tajemniczym zaginięciu z 1926, choć nie ucieka od ciężaru, jakim dla pisarki był ten rok, tworząc z niego centrum historii, do którego raz po raz wracamy. W ujęciu obyczajowo-historycznym powieść wypada przyjemnie!

Susanne Lieder w powieści „Agatha Christie. Narodziny królowej kryminału” tworzy literacki portret jednej z najbardziej fascynujących postaci świata literatury kryminalnej – Agatha Christie – skupiając się jednak nie na jej fikcyjnych zagadkach, lecz na najbardziej osobistych i przełomowych momentach jej życia. To powieść biograficzno-obyczajowa z elementami dramatu psychologicznego, która łączy fakty z literacką interpretacją emocji i doświadczeń, budując obraz kobiety, która zanim stała się „królową kryminału”, musiała sama zmierzyć się z własnym życiowym dramatem. Styl autorki jest spokojny, narracyjny i bardzo obrazowy – Lieder nie spieszy się z opowiadaniem historii, lecz pozwala czytelnikowi wejść w emocje bohaterki, obserwować jej decyzje i wewnętrzne przemiany. Język jest przystępny, ale jednocześnie pełen wrażliwości, dzięki czemu książka ma charakter intymnej opowieści, a nie suchej biografii. To bardziej literacka rekonstrukcja emocji niż klasyczny zapis faktów. Fabuła skupia się na życiu Agathy w kluczowych momentach: od młodej kobiety, która z entuzjazmem wchodzi w dorosłość i zakochuje się w Archibaldzie Christie, przez pozornie idealne małżeństwo, aż po dramatyczny rok 1926, kiedy jej życie rozpada się w wyniku kryzysu w związku, śmierci matki i narastającej presji emocjonalnej. W tym trudnym okresie Agatha zostaje zmuszona do przewartościowania wszystkiego, co do tej pory uważała za pewne. Właśnie wtedy, w samotności i poprzez pracę twórczą, zaczyna budować swoją niezależność i fundament pod przyszłą karierę pisarską. Bohaterowie drugoplanowi – Archie, bliscy Agathy oraz osoby z jej otoczenia – pełnią funkcję luster, w których odbija się jej przemiana: od romantycznej, ufnej kobiety do osoby świadomej własnej siły. Motywy obecne w książce to przede wszystkim rozpad iluzji o idealnej miłości, samotność, żałoba, kobieca niezależność oraz siła twórczości jako sposobu przetrwania kryzysu. Ważnym elementem jest również motyw podróży – zarówno dosłownej, jak i wewnętrznej – która staje się symbolem poszukiwania nowej tożsamości. Czas akcji obejmuje głównie przełom XIX i XX wieku, ze szczególnym naciskiem na lata 20., co nadaje historii historycznego kontekstu i pokazuje ograniczenia, z jakimi mierzyły się kobiety tamtej epoki. Emocjonalnie książka jest bardzo wielowymiarowa – towarzyszy jej melancholia, smutek i poczucie straty, ale również subtelna nadzieja i podziw dla siły bohaterki. Czytelnik może odczuwać współczucie wobec Agathy, ale też rosnący szacunek dla jej determinacji i zdolności do odbudowania życia od podstaw. To historia, która nie tylko porusza, ale też inspiruje, pokazując, że nawet z najtrudniejszych doświadczeń może narodzić się coś wyjątkowego. To książka szczególnie polecana osobom, które interesują się literaturą biograficzną, historią kobiet w literaturze oraz kulisami powstawania wielkich karier pisarskich. Sprawdzi się również u czytelników ceniących spokojniejsze, emocjonalne powieści historyczne, które skupiają się na psychologii postaci i ich wewnętrznych przeżyciach. Całość pozostawia wrażenie subtelnej, ale bardzo mocnej opowieści o kobiecie, która musiała się rozpaść, by na nowo się zbudować – i która właśnie w tym procesie stała się legendą literatury. To książka, po którą warto sięgnąć nie tylko dla historii Agathy Christie, ale też dla uniwersalnego przesłania o sile, która rodzi się w najtrudniejszych momentach życia.