Zamęt Kamila Bryksy

Książka

Żyjemy w świecie, w którym coraz częściej i łatwiej pokazujemy idealne kadry, niż naprawdę ze sobą rozmawiamy. Zdjęcia mają być dowodem szczęścia, ale nie pokazują samotności, bólu, wyrzeczeń, przemilczeń ani narastającego dystansu między ludźmi. A przecież to rozmowa jest podstawą udanego małżeństwa. Kiedy jej brakuje, nawet osoby mieszkające pod jednym dachem mogą stopniowo stać się sobie obce. Punktem wyjścia książki „Zamęt” Kamili Bryksy jest zniknięcie dwunastoletniego Maksa podczas wizyty w zoo, gdy jego ojciec zajęty jest telefonem. Ta sytuacja została przedstawiona bardzo realistycznie, jest wręcz wyjęta z życia. Wystarczy chwila nieuwagi, by wydarzyło się coś, czego żaden rodzic nie chciałby przeżyć. Dodatkowo odpowiedzi ludzi pytanych o zaginionego chłopca, takie jak: „dziecka trzeba pilnować”, budzą silne emocje i skłaniają do refleksji nad tym, jak często zamiast okazać empatię i chęć pomocy, oceniamy innych. Od tego momentu okazuje się, że nie jest to jedynie thriller psychologiczny, lecz historia mówiąca znacznie więcej o relacjach i rodzinnych zaniedbaniach. Życie rodziców Maksa, Igi i Kuby, rozpada się na naszych oczach. W ciągu jednego dnia na jaw wychodzą kolejne sekrety, kłamstwa i przemilczenia, które przez lata przed sobą ukrywali. Krótkie rozdziały przypisane do konkretnych godzin sprawiają, że książkę czyta się bardzo szybko. Jej klimat jest duszny, pełen napięcia i niepokoju. Tajemnicze SMS-y, szantaż, manipulacja oraz pojawiające się nowe postacie skutecznie wprowadzają tytułowy zamęt i utrzymują czytelnika w niepewności do samego końca. Narracja prowadzona naprzemiennie z perspektywy Igi i Kuby pozwala zobaczyć, jak bardzo się od siebie oddalili, co przed sobą ukrywają, jak postrzegają swoje małżeństwo i co jest dla nich naprawdę ważne. Bardzo mocno wybrzmiewa tu temat życia na pokaz, szczególnie w mediach społecznościowych. Iga bardziej boi się utraty wizerunku niż konfrontacji z własną przeszłością. Kubę natomiast przeraża prawda, która mogłaby zburzyć ich pozornie poukładane życie i plany na przyszłość. Najbardziej poruszył mnie jednak wątek Maksa. Chociaż chłopiec przez większość książki jest fizycznie nieobecny, jego głos w prologu i epilogu ma ogromną siłę. Maks nie jest trudnym nastolatkiem. Dobrze się uczy, nie sprawia problemów i wydaje się samodzielny, dlatego rodzice są przekonani, że wszystko jest w porządku. W jego narracji wyraźnie czuć jednak, jak bardzo czuł się emocjonalnie zaniedbany i niewidzialny, co jako matka odebrałam szczególnie mocno. Autorka ciekawie pokazuje również środowisko przyjaciół Igi. Przyznam szczerze, że od takich ludzi uciekałabym jak Struś Pędziwiatr z serii Zwariowane melodie. „Zamęt” to nie tylko thriller o zaginięciu dziecka, ale przede wszystkim opowieść o kryzysie małżeństwa, o tym, jak łatwo zgubić bliskość i jak bardzo dziecko może czuć się wykorzystywane a jednocześnie niewidzialne, nawet wtedy, gdy rodzice są tuż obok. Jeśli lubicie książki w stylu Harlana Cobena, z rodzinnymi tajemnicami, krótkimi rozdziałami i narastającym niepokojem, po tę historię zdecydowanie warto sięgnąć. Mnie właśnie dzięki tym podobieństwom do jego stylu „Zamęt” wyjątkowo przypadł do gustu.

W gdańskim ogrodzie zoologicznym znika dwunastoletni Maks. Z pozoru zwyczajny dzień w jednej chwili zamienia się w koszmar, a jego rodzice zostają postawieni w sytuacji, w której nie ma już miejsca na udawanie i przemilczenia. Aby odnaleźć syna, będą musieli zmierzyć się nie tylko z tym, co dzieje się tu i teraz, ale również z prawdami, które przez lata skrywali. Tylko czy można być pewnym osoby, z którą spędziło się kilkadziesiąt lat? Czy naprawdę znamy tych, którzy są nam najbliżsi? „Zamęt” Kamila Bryksy to thriller psychologiczny, który bardzo dobrze wykorzystuje atmosferę niepewności i niedopowiedzeń. Autorka od początku wprowadza czytelnika w świat, w którym trudno złapać właściwy trop. Kto mówi prawdę? Kto kłamie? Kto celowo sieje zamęt, a kto sam nie potrafi już odnaleźć się w gąszczu wydarzeń? Z każdą kolejną stroną pojawiają się nowe pytania, a odpowiedzi zamiast uspokajać, często rodzą kolejne wątpliwości. To właśnie klimat jest jednym z największych atutów tej książki. Jest ciężko, niepokojąco i duszno. Autorka umiejętnie buduje napięcie, sprawiając, że podczas lektury cały czas towarzyszy nam poczucie, że za chwilę wydarzy się coś, co zmieni perspektywę. „Zamęt” rzeczywiście potrafi wciągnąć w swoją intrygę i sprawić, że chce się czytać dalej, by jak najszybciej poukładać rozsypane elementy. Na uwagę zasługuje również konstrukcja bohaterów – są bardzo prawdziwi, niejednoznaczni i dalecy od ideału, mają swoje słabości, lęki, sekrety i błędy, dzięki czemu łatwo uwierzyć, że moglibyśmy spotkać ich w prawdziwym życiu. Bardzo ciekawym i niezwykle aktualnym wątkiem jest publikowanie prywatnych treści w mediach społecznościowych przez Igę. To właśnie pozornie niewinne działania uruchamiają lawinę zdarzeń, której konsekwencji nikt nie jest w stanie przewidzieć. Trudno nie pomyśleć przy tym o naszych czasach, kiedy granica między prywatnością a tym, co pokazujemy światu, coraz bardziej się zaciera. Jedno zdjęcie, jedna informacja, jeden wpis mogą trafić do ludzi, do których nigdy nie powinny dotrzeć. A kiedy prywatne życie zostaje wystawione na widok publiczny, konsekwencje mogą być naprawdę nieprzewidywalne. Książka daje również do myślenia na bardziej uniwersalnym poziomie. Jak dobrze znamy drugiego człowieka? Nawet tego, z którym jesteśmy od kilkudziesięciu lat, dzielimy dom, codzienność, radości i problemy? Czy bliskość rzeczywiście oznacza poznanie wszystkich sekretów drugiej osoby? Bryksa pokazuje, że czasami wystarczy jeden moment, aby obraz kogoś, kogo wydawało nam się, że znamy doskonale, całkowicie się rozpadł. „Zamęt” to więc nie tylko historia o zaginięciu dziecka. To również opowieść o sekretach, kłamstwach, pozorach i konsekwencjach decyzji, które z czasem mogą wymknąć się spod kontroli. Autorka konsekwentnie prowadzi czytelnika przez kolejne warstwy rodzinnych tajemnic, nie pozwalając mu zbyt szybko poczuć się bezpiecznie. Mam jednak jeden zarzut dotyczący finału. Po ogromnym napięciu, które towarzyszyło mi podczas lektury, spodziewałam się zdecydowanie mocniejszych emocji na zakończenie. Miałam wrażenie, że napięcie, które było budowane przez całą książkę, nagle opada. Być może jednak właśnie taki zabieg był zamierzony – po wielkim zamęcie przychodzi wyciszenie. Mimo wszystko liczyłam na mocniejsze uderzenie. „Zamęt” to thriller psychologiczny, który przede wszystkim niepokoi i skłania do refleksji. Pokazuje, jak łatwo pozory mogą zastąpić prawdę i jak niewiele czasami wiemy o osobach, które są najbliżej nas. To historia pełna tajemnic, napięcia i pytań, które długo pozostają w głowie. A najważniejsze z nich brzmi: czy naprawdę jesteśmy gotowi poznać prawdę, jeśli może ona całkowicie zmienić nasze życie?