Anuluj Szukasz w:
Kontakt
0
 Listy
zakupowe Zaloguj się
Załóż konto
0
 Koszyk
Konto
Strona główna
Kontakt
0
 Listy zakupowe
0
 Koszyk

Średniowieczna Europa Chris Wickham
Książka

Średniowieczna Europa
42,52 zł
69,99 zł - sugerowana cena detaliczna
Zamów teraz, wyślemy jeszcze dziś!
Darmowa dostawa od 199 zł
Do darmowej dostawy brakuje Ci 199,00 zł
PayPo Płacę później
Kup teraz, zapłać za 30 dni
Blik Płacę później
Kup teraz, zapłać za 30 dni
Dostępne wydania i formaty:
Książka
Okładka broszurowa (miękka)
Wydawnictwo RM, wyd. 2025 
42,52 zł
Książka
Okładka broszurowa (miękka)
RM, wyd. 2022 
49,93 zł
wspólnie z lubimyczytac.pl
Wydawnictwo: Wydawnictwo RM
Rodzaj oprawy: Okładka broszurowa (miękka)
Wydanie: 3
Liczba stron: 480
Format: 16.5x23.5cm
Rok wydania: 2025
Zobacz więcej
Średniowieczna Europa
42,52 zł

O książce Średniowieczna Europa

Frapująca i przystępna synteza wiedzy o średniowieczu – epoce, w której tworzyły się fundamenty współczesnej Europy.Chris Wickham ze swadą, a zarazem klarownie opisuje trwające tysiąc lat średniowiecze – epokę obfitującą w burzliwe wydarzenia i przełomowe przemiany. Prezentuje świat władców, papieży, mistyków, teologów i rycerzy, ale też mieszczan, kupców i chłopów. Pokazuje ekonomiczne oraz polityczne podstawy średniowiecznej Europy, a także wzorce zachowań i różne aspekty średniowiecznej kultury. W jego ujęciu obraz średniowiecza jest wielowymiarowy. To epoka, w której współistnieją różne, choć rozwijające się równolegle, systemy gospodarcze, społeczne, polityczne i kulturalne, które warto ze sobą zestawiać, porównywać i objaśniać.Oto obraz średniowiecza, który powinniśmy znać w XXI wieku – daleki od stereotypowego wyobrażenia „ciemnych wieków średnich”, pełnych przemocy, ignorancji i zabobonów. To tysiąclecie znoju i trudu, pomysłowości i kompromisów, których efektem był ogromny skok cywilizacyjny.„Ta książka jest o zmianie. Epoka, którą nazywamy średniowieczem − lub wiekami średnimi − trwała tysiąc lat, od 500 do 1500 roku, a Europa, która jest przedmiotem mojego zainteresowania w tej książce, pod koniec tego okresu stała się zupełnie innym miejscem niż u jego zarania. W VI wieku Europa była wyraźnie podzielona na dwie części: jedną zdominowaną i zarządzaną przez imperium rzymskie oraz zupełnie odmienną część drugą. Tysiąc lat później Europa przybrała swój skomplikowany kształt, z mozaiką licznych niezależnych państw, który w ogólnych zarysach zachował się do czasów współczesnych. Pisząc tę książkę, chciałem pokazać, jak do tego doszło”.Chris WickhamChris Wickham – uznany mediewista, profesor historii średniowiecznej na Uniwersytecie Oksfordzkim i członek kolegium All Souls Collega. Autor wielu książek.

Szczegółowe informacje na temat książki Średniowieczna Europa

Wydawnictwo: Wydawnictwo RM
EAN: 9788384000564
Autor: Chris Wickham
Rodzaj oprawy: Okładka broszurowa (miękka)
Wydanie: 3
Liczba stron: 480
Format: 16.5x23.5cm
Rok wydania: 2025
Data premiery: 2025-08-22
Język wydania: polski
Podmiot odpowiedzialny: Wydawnictwo RM sp. z o.o.
ul. Mińska 25
03-808 Warszawa
PL

Podobne do Średniowieczna Europa

 Wschodzące Słońce Schyłek i upadek Cesarstwa Japonii 1936-1945 tom I - John Toland
Książka
54,81 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
89,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Wschodzące Słońce Schyłek i upadek Cesarstwa Japonii 1936-1945 tom I
John Toland
Struktury codzienności Kultura materialna, gospodarka i kapitalizm XV-XVIII wiek - Fernand Braudel
Książka
42,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Struktury codzienności Kultura materialna, gospodarka i kapitalizm XV-XVIII wiek
Fernand Braudel
Powstanie i upadek starożytnego Egiptu - Toby Wilkinson
Książka
59,40 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Powstanie i upadek starożytnego Egiptu
Toby Wilkinson
Wielki renesans Chińska transformacja i jej konsekwencje - Bogdan Góralczyk
Książka
67,87 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Wielki renesans Chińska transformacja i jej konsekwencje
Bogdan Góralczyk
Chłopstwo. Historia bez krawata - Mateusz Wyżga
Książka
51,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
79,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Chłopstwo. Historia bez krawata
Mateusz Wyżga
Dzieje Polski Tom 4 Trudny złoty wiek 1468-1572 - Andrzej Nowak
Książka
59,35 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Dzieje Polski Tom 4 Trudny złoty wiek 1468-1572
Andrzej Nowak
1919 Pierwszy rok wolności - Andrzej Chwalba
Książka
29,97 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
1919 Pierwszy rok wolności
Andrzej Chwalba
Turbopatriotyzm - Marcin Napiórkowski
Książka
26,21 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
39,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Turbopatriotyzm
Marcin Napiórkowski
Los Rzymu. Klimat, choroby i koniec imperium - Kyle Harper
Książka
49,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Los Rzymu. Klimat, choroby i koniec imperium
Kyle Harper
Podróż na okręcie Beagle - Karol Darwin
Książka
33,70 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
54,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Podróż na okręcie Beagle
Karol Darwin
Habsburgowie - Martyn Rady
Książka
53,44 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
79,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Habsburgowie
Martyn Rady
Ziemia dyktatorów O ludziach, którzy ukradli Afrykę - Paul Kenyon
Książka
41,49 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
55,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Ziemia dyktatorów O ludziach, którzy ukradli Afrykę
Paul Kenyon
Dzieje Bizancjum - Georgij Ostrogorski
Książka
110,94 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
114,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Dzieje Bizancjum
Georgij Ostrogorski
Globalny kryzys Wojna, zmiany klimatyczne i katastrofa w XVII wieku - Geoffrey Parker
Książka
60,29 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Globalny kryzys Wojna, zmiany klimatyczne i katastrofa w XVII wieku
Geoffrey Parker
Gomułka Władzy nie oddamy - Piotr Lipiński
Książka
28,80 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Gomułka Władzy nie oddamy
Piotr Lipiński
Hohenzollernowie Władcy Prus - Grzegorz Kucharczyk
Książka
47,44 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Hohenzollernowie Władcy Prus
Grzegorz Kucharczyk
Wojna stuletnia 1337-1453 - Jean Favier
Książka
54,89 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Wojna stuletnia 1337-1453
Jean Favier
Światło i płomień Odrodzenie i zniszczenie Rzeczypospolitej (1733–1795) - Richard Butterwick
Książka
75,33 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
119,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Światło i płomień Odrodzenie i zniszczenie Rzeczypospolitej (1733–1795)
Richard Butterwick
Przedwojenna Polska w liczbach - Dariusz Kaliński
Książka
26,49 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
34,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Przedwojenna Polska w liczbach
Dariusz Kaliński
Bunt na Bounty. Historia prawdziwa - Alexander Caroline
Książka
44,82 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Bunt na Bounty. Historia prawdziwa
Alexander Caroline
Roztrzaskane lustro Upadek cywilizacji zachodniej - Wojciech Roszkowski
Książka
53,92 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
89,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Roztrzaskane lustro Upadek cywilizacji zachodniej
Wojciech Roszkowski
Medyceusze Tajemna historia dynastii - Mary Hollingsworth
Książka
47,44 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Medyceusze Tajemna historia dynastii
Mary Hollingsworth
Czesi. Przewodnik po historii narodu i państwa - Petr Jokes
Książka
31,50 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
40,01 zł  - sugerowana cena detaliczna
Czesi. Przewodnik po historii narodu i państwa
Petr Jokes
Władcy Polski Historia na nowo opowiedziana - Beata Maciejewska, Mirosław Maciorowski
Książka
94,30 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
149,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Władcy Polski Historia na nowo opowiedziana
Beata Maciejewska, Mirosław Maciorowski
Zwrotnice dziejów Alternatywne historie Polski - Andrzej Chwalba, Wojciech Harpula
Książka
36,70 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Zwrotnice dziejów Alternatywne historie Polski
Andrzej Chwalba, Wojciech Harpula
Zakulisowe umowy, które zmieniły świat - Jacques Peretti
Książka
32,32 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Zakulisowe umowy, które zmieniły świat
Jacques Peretti
Fall Weiss. Najazd na Polskę 1939 - Forczyk Robert
Książka
42,51 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Fall Weiss. Najazd na Polskę 1939
Forczyk Robert
Bizancjum - Judith Herrin
Książka
42,51 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Bizancjum
Judith Herrin
Kiedy wybuchnie wojna 1938. Studium kryzysu - Majewski Piotr M.
Książka
41,35 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
54,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Kiedy wybuchnie wojna 1938. Studium kryzysu
Majewski Piotr M.
Czasy katedr Sztuka i społeczeństwo 980–1420 - Georges Duby
Książka
46,69 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
76,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Czasy katedr Sztuka i społeczeństwo 980–1420
Georges Duby

Inne książki Chris Wickham

 Średniowieczna Europa - Chris Wickham
Książka
49,93 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Średniowieczna Europa
Chris Wickham

Inne książki z kategorii Historia

 Tajemnice stacji 14 - Turner Des
Książka
44,43 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
59,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Tajemnice stacji 14
Turner Des
Biskupi w realiach PRL - Łatka Rafał
Książka
37,25 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
60,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Biskupi w realiach PRL
Łatka Rafał
Bezbronni i utracone nadzieje. Ludność cywilna wobec wydarzeń wojennych 1944 roku - Bartosz Janczak
Książka
34,32 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
55,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Bezbronni i utracone nadzieje. Ludność cywilna wobec wydarzeń wojennych 1944 roku
Bartosz Janczak
Pro memoria. 1964. Tom 11 - Stefan Wyszyński
Książka
31,70 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
50,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Pro memoria. 1964. Tom 11
Stefan Wyszyński
Złoto, srebro i krew. Historia starożytnego Rzymu - Gareth Harney
Książka
45,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
79,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Złoto, srebro i krew. Historia starożytnego Rzymu
Gareth Harney
Nie tylko Norymberga... Zbrodnie niemieckie na ziemiach polskich 1939-1945 i ich powojenne rozliczenia - Patrycja Resel, Tomasz Toborek
Książka
29,79 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
45,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Nie tylko Norymberga... Zbrodnie niemieckie na ziemiach polskich 1939-1945 i ich powojenne rozliczenia
Patrycja Resel, Tomasz Toborek
Życie podczas wojny stuletniej. Dziewięć noweli historycznych - Alain Demurger
Książka
38,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
58,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Życie podczas wojny stuletniej. Dziewięć noweli historycznych
Alain Demurger
Tajne pieniądze nazistów - Hubert Kozieł
Książka
33,89 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
59,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Tajne pieniądze nazistów
Hubert Kozieł
Polacy. Opowieści niepoprawne politycznie VII - Piotr Zychowicz
Książka
40,36 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
65,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Polacy. Opowieści niepoprawne politycznie VII
Piotr Zychowicz
Orator - Catharine Edwards
Książka
119,21 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
164,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Orator
Catharine Edwards
Kapetyngowie. Dynastia, która stworzyła średniowieczną Francję - Firnhaber-Baker Justine
Książka
58,61 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
99,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Kapetyngowie. Dynastia, która stworzyła średniowieczną Francję
Firnhaber-Baker Justine
Polacy. Opowieści niepoprawne politycznie VII - Piotr Zychowicz
Książka
47,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
79,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Polacy. Opowieści niepoprawne politycznie VII
Piotr Zychowicz
Wyspa, której nie ma - Antonio Musarra
Książka
53,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
84,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Wyspa, której nie ma
Antonio Musarra
Manifestacje w przestrzeni publicznej Warszawy (1918–1939) - Michał Zarychta
Książka
34,32 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
55,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Manifestacje w przestrzeni publicznej Warszawy (1918–1939)
Michał Zarychta
Cierpliwe Genowefy, bezwstydne Magdaleny - Anna Brzezińska
Książka
51,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
89,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
Cierpliwe Genowefy, bezwstydne Magdaleny
Anna Brzezińska
Poznań. Historie nieznane i zapomniane - Filip Czekała
Książka
50,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
79,91 zł  - sugerowana cena detaliczna
Poznań. Historie nieznane i zapomniane
Filip Czekała
Jagiełło Rex. Początek dynastii - Michael Morys-Twarowski
Książka
45,49 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
69,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Jagiełło Rex. Początek dynastii
Michael Morys-Twarowski
Historia sztuki
Książka
93,85 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
159,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Historia sztuki
O wielości cywilizacji - Feliks Koneczny
Książka
52,70 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
89,90 zł  - sugerowana cena detaliczna
O wielości cywilizacji
Feliks Koneczny
Korespondencja prymasa Stefana Wyszyńskiego i kard. Władysława Rubina w latach 1959-1981 - Mariusz Leszczyński
Książka
34,32 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
55,00 zł  - sugerowana cena detaliczna
Korespondencja prymasa Stefana Wyszyńskiego i kard. Władysława Rubina w latach 1959-1981
Mariusz Leszczyński

Oceny i recenzje książki Średniowieczna Europa

Średnia ocen:
6.62 /10
Liczba ocen:
147
lubimyczytac.pl
Powiedz nam, co myślisz!

Pomóż innym i zostaw ocenę!

Zaloguj się, aby dodać opinię
Ten produkt nie ma jeszcze żadnych recenzji

Pomóż innym i zostaw ocenę!

Z tego samego wydawnictwa

 Lęk. Jak pokonać potwora wyd. 2026 - Eric Goodman
Książka
30,74 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Lęk. Jak pokonać potwora wyd. 2026
Eric Goodman
Ku chwale Rzymu. Wojownicy Imperium wyd. 2026 - Cowan Ross
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Ku chwale Rzymu. Wojownicy Imperium wyd. 2026
Cowan Ross
Palce lizać Ciasta, torty i desery - Aleksandra Burdyn
Książka
37,23 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
59,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Palce lizać Ciasta, torty i desery
Aleksandra Burdyn
Pijana historia świata - Andrzej Fiedoruk
Książka
29,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Pijana historia świata
Andrzej Fiedoruk
Minecraft Kodowanie piksel po pikselu - Mrowiec Justyna, Katarzyna Pluta
Książka
23,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
34,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Minecraft Kodowanie piksel po pikselu
Mrowiec Justyna, Katarzyna Pluta
Siła bycia sobą. Po pierwsze ja - George Dieter
Książka
26,66 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
39,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Siła bycia sobą. Po pierwsze ja
George Dieter
Samuraje Prawdziwa historia - Julien Peltier
Książka
30,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Samuraje Prawdziwa historia
Julien Peltier
Zdrowe słodkości - Monika Kuczma, Angelika Kuczma
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Zdrowe słodkości
Monika Kuczma, Angelika Kuczma
Wojna Krótka historia wyd. 2026 - Jeremy Black
Książka
28,22 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Wojna Krótka historia wyd. 2026
Jeremy Black
Krótka historia matematyki - Snezana Lawrance
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Krótka historia matematyki
Snezana Lawrance
Przeżyłam Auschwitz Oszukałam śmierć - Joanne Jowell
Książka
29,30 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Przeżyłam Auschwitz Oszukałam śmierć
Joanne Jowell
Miłość od kuchni - Dominik Cichoński, Zuzanna Jagodzińska
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Miłość od kuchni
Dominik Cichoński, Zuzanna Jagodzińska
Domowe kiszonki które leczą wyd. 2026 - Jarzynka-Jendrzejewska Magdalena, Sypnik-Pogorzelska Ewa
Książka
30,74 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Domowe kiszonki które leczą wyd. 2026
Jarzynka-Jendrzejewska Magdalena, Sypnik-Pogorzelska Ewa
Jak ułożyć sobie życie z kotem - Małgorzata Biegańska-Hendryk
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Jak ułożyć sobie życie z kotem
Małgorzata Biegańska-Hendryk
Jak stawiać granice - Aleksandra Borowska
Książka
25,66 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
39,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Jak stawiać granice
Aleksandra Borowska
Jak czytać emocje - Andrea Harm
Książka
29,30 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Jak czytać emocje
Andrea Harm
Baba na keto wege - Wiktoria Mazur
Książka
29,30 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
44,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Baba na keto wege
Wiktoria Mazur
Skazani na wojnę. Od Iwana Groźnego do Putina - Mark Galeotti
Książka
52,99 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
89,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Skazani na wojnę. Od Iwana Groźnego do Putina
Mark Galeotti
Polskie zioła lecznicze i uzdrawiające wyd. 2026 - Grażyna Wasilewska
Książka
30,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Polskie zioła lecznicze i uzdrawiające wyd. 2026
Grażyna Wasilewska
Borderline I co dalej - Urszula Struzikowska-Marynicz
Książka
31,95 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką.
49,99 zł  - sugerowana cena detaliczna
Borderline I co dalej
Urszula Struzikowska-Marynicz
DARMOWA DOSTAWA
za zapis do newslettera!
Nowości, promocje, inspiracje – wszystko na Twoim mailu.
*Kod jednorazowego użycia przy minimalnej wartości koszyka 89 zł.
Napisz do nas

Poniedziałek - Piątek
8:00 - 18:00
[email protected]

Bądź z nami na bieżąco
Facebook Instagram